Definitie onderneming

Om vast te stellen of u in de ogen van de belastingdienst een ondernemer bent, dient u aan een aantal kenmerken te voldoen. De definitie van een onderneming is volgens de wet: “Een duurzame organisatie van kapitaal en arbeid die door deelname aan het economisch verkeer beoogt winst te behalen”. Deze definitie van een onderneming valt uiteen in een aantal deelgebieden. Op deze website zullen wij u uitleggen hoe de specifieke voorwaarden eruit zien. Wanneer u eenmaal heeft vastgesteld dat u een onderneming drijft, dan bestaat de kans dat u in aanmerking komt voor een aantal aftrekposten speciaal voor ondernemers. Overigens dient u hiervoor niet alleen ondernemer te zijn, maar ook een zeker aantal uren aan uw onderneming te besteden (het urencriterium). Voorgaande betekent dan ook dat u dus ook ondernemer kunt zijn zonder dat u recht heeft op fiscale regelingen. In ieder geval dient u bij ondernemerschap een W(inst)-aangifte inkomstenbelasting in te vullen. Uw resultaat wordt immers aangemerkt als winst uit onderneming.

Winst uit onderneming; voorwaarden vooraf

Wanneer u als ondernemer wilt worden gezien voor de inkomstenbelasting, dan dient er een streven naar winst te zijn. Een nog niet zo gemakkelijk criterium om aan te tonen. Waar ligt immers de grens tussen winst willen behalen of een geldverslindende hobby of liefhebberij? Het is daarom niet afdoende om te verklaren dat het met de winst allemaal wel goed komt in de toekomst

Het streven naar winst valt voor de belastingdienst uiteen in twee onderdelen: “er moet winst beoogd worden” en “deze winst moet redelijkerwijs te verwachten zijn”. Het beogen van winst blijkt bijvoorbeeld uit de tarieven die u vraagt, waarbij deze natuurlijk het liefst ergens ver boven de kostprijs liggen.

Zoals u misschien weet, kan de belastingdienst u belastingaangifte inkomstenbelasting tot vijf jaar na het belastingjaar nog controleren en eventueel herzien. Wanneer redelijkerwijs winst verwacht mag worden, wacht de belastingdienst gewoon een aantal jaar met het definitief vaststellen van uw aanslag. Wat is immers een betere weergave van redelijkerwijs te verwachten winst dan de toekomst?

Belastingtip

Het blijven toepassen van ondernemersaftrek, zoals de zelfstandigenaftrek en startersaftrek in situaties waarin u nooit winst maakt, kunnen vervelende gevolgen hebben. Blijkt achteraf dat u niet voldoende naar winst streeft, dan wordt u mogelijk niet gezien als ondernemer. Het gevolg is dan ook naheffingen van duizenden euro’s per belastingjaar. Wanneer deze correctie een aantal jaren betreft bent u flink in de aap gelogeerd. Wilt u vooraf zekerheid over het feit of u wel gezien wordt als ondernemer door de belastingdienst, dan rest u niets anders dan uw zaak eens aan de belastinginspecteur voor te leggen. Deze probeert namelijk niet zoveel mogelijk belasting te innen, maar de wet op een correcte wijze toe te passen.

Wanneer u ondernemer bent voor de inkomstenbelasting én u besteedt minimaal 1.225 uur aan uw eigen onderneming, dan mag u ondernemersaftrek op uw winst in mindering brengen. De ondernemersaftrek bestaat uit twee delen; de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek. De hoogte van de zelfstandigenaftrek is afhankelijk van de hoogte van uw winst voor het toepassen van de zelfstandigenaftrek. De startersaftrek kunt u maximaal drie keer toepassen in de eerste vijf jaren dat u ondernemer bent. In welke drie jaren dit gebeurt is de vrije keuze van de ondernemer.

Zelfstandigenaftrek 2008 

Hieronder vindt u de bedragen van de zelfstandigenaftrek in 2008:

Startersaftrek 2008

Wanneer u een startende ondernemer bent, kunt u tevens drie jaar gebruik maken van een extra ondernemersaftrek voor zelfstandige ondernemers (dus hiervoor dient u ook aan het urencriterium te voldoen).De startersaftrek bedraagt in 2008 EUR 2.035 en komt bovenop het bedrag aan zelfstandigenaftrek. U kunt deze startersaftrek gedurende de eerste vijf jaar van uw onderneming, naar eigen inzicht, drie maal gebruiken.

Ondernemer voor de inkomstenbelasting; wat nu? 

Stel, u denkt ondernemer te zijn voor de inkomstenbelasting. Wat heeft dit nu voor gevolgen? Indien u ondernemer voor de inkomstenbelasting bent, vult u ieder jaar een W-aangifte in voor ondernemers in plaats van een P-aangifte voor particulieren. Uw inkomsten worden namelijk als winst uit onderneming gezien, voor de rest veranderd er vooralsnog niets. Of u nu loon heeft of winst uit onderneming maakt voor de belastingheffing niet uit. Beiden worden immer via het inkomstenbelastingtarieven belast.

Anders wordt het wanneer u én ondernemer bent voor de inkomstenbelasting én minimaal 1.225 uur aan uw onderneming besteedt. Dit heet het urencriterium. Wie aan het urencriterium voldoet mag gebruik maken van de ondernemersaftrek, zoals zelfstandigenaftrek en startersaftrek. De 1.225 uur gelden per jaar, dus ook wanneer u pas als starter in oktober begint. Het is dus zinvol om over de startdatum van uw onderneming na te denken.

Belastingtip startende ondernemer

Wanneer u in de aangifte gebruik maakt van de zelfstandigen- en startersaftrek, kan de belastingdienst u vragen om aannemelijk te maken dat u inderdaad minimaal 1.225 uur aan uw onderneming heeft besteed. Het is dus verstandig om uw uren bij te houden in aantal en naar soort werkzaamheden, die u heeft uitgevoerd ten behoeve van uw onderneming. Wanneer u dit niet aannemelijk kan maken, bestaat de kans dat de belastinginspecteur de aftrek niet accepteert. Dit scheelt u duizenden euro’s aan te betalen belasting!

Winst uit onderneming; voorwaarden vooraf 

Een onderneming is een duurzame organisatie van kapitaal en arbeid. Aan de voorwaarde dat er sprake dient te zijn van een organisatie van kapitaal en arbeid, zullen bijna alle startende ondernemers wel voldoen.

Immers wanneer u investeert, omzet ontvangt of kosten betaalt is er al sprake van kapitaal, welke rechtstreeks samenhangt met uw ondernemingsactiviteiten. Ook arbeid verricht ten behoeve van de onderneming, klanten en werving is eenvoudig aan te tonen, ook door startende ondernemers. Anders is het wanneer u alleen geld ter beschikking stelt, dan voldoet u niet aan de voorwaarde arbeid. Geen sprake van een onderneming, maar een belegging.

De nadruk van de voorwaarde dat er sprake moet zijn van een duurzame organisatie van kapitaal en arbeid, ligt derhalve ook op het woordje “duurzaam”. Een kortstondig éénmalig project is dus geen onderneming ondanks dat u er kapitaal en arbeid in heeft gestoken. Echter de duurzaamheid van de organisatie van kapitaal en arbeid is niet aangetoond in dit geval. In voorstaand voorbeeld bent u dan ook geen ondernemers, maar heeft u een resultaat uit overige werkzaamheden.

Belastingtip startende ondernemer

Zeker voor de startende ondernemer is het moeilijk in één keer aan alle kenmerken te voldoen. Een organisatie van kapitaal en arbeid is bij alle startende ondernemers wel aan te tonen, wel dient u aandacht te schenken aan de duurzaamheid van uw activiteiten. Zeker wanneer u heel af en toe projecten uitvoert(dus incidenteel), kan de duurzaamheid in twijfel worden getrokken en wordt u niet gezien als ondernemer!

Winst uit onderneming; voorwaarden vooraf 

Eén van de voorwaarden om als ondernemer te worden gezien in de inkomstenbelasting is de deelname aan het economisch verkeer. U kunt niet gewoon zeggen “ik neem deel aan het economisch verkeer”, want dan kunt u de wedervraag van de fiscus verwachten “waar blijkt dit dan uit?”.

Er zijn een aantal kenmerken, waarmee u kunt toetsen of u deelneemt aan het economisch verkeer. U dient bijvoorbeeld meer dan één opdrachtgever te hebben, waarbij u zelf vrij bent om uw eigen werktijd in te delen en de werkvoorwaarden zelf te bepalen. Voldoet u hier niet aan, dan lijkt uw onderneming toch meer op een dienstverband dan op deelname aan het economisch verkeer.

Daarnaast zijn er uiterlijke kenmerken; maakt u reclame voor de onderneming, presenteert u uzelf als ondernemer (het befaamde eigen briefpapier)? Wanneer u u niet voldoende profileert als ondernemer en niet marktgericht opereert dan is er mogelijk sprake van een hobby in plaats van een onderneming.

Tot slot dient u een bepaald risico te lopen. De kans dat een klant niet betaalt of dat u uw investeringen niet terugverdient. Loopt u geen risico’s dan neigt dit naar een gegarandeerd inkomen, dus een dienstverband. Heeft u alle kenmerken herkent in uw situatie? U bent een deelnemer aan het economisch verkeer!

Belastingtip startende ondernemer

Zeker voor starters is het moeilijk in één keer aan alle kenmerken te voldoen. Zorg er voor dat u aan zoveel mogelijk kenmerken voldoet, wil u als ondernemer gezien worden voor de inkomstenbelasting. Dit scheelt al gauw duizenden euro’s in de te betalen belasting. Dus meerdere opdrachtgevers, marktgericht opereren en het lopen van risico’s.

Bijleenregeling

Indien u na 1 januari 2004 een eigen woning verkoopt, krijgt u te maken met de bijleenregeling. Hoe u uw opbrengst van de verkochte woning gebruikt, is bepalend voor de hypotheekrenteaftrek van uw nieuwe eigen woning. Het doel van de regeling is dat u eerst de verkoopwaarde minus hypotheekschuld (de overwaarde) aanwendt voor de aanschaf van uw nieuwe woning. Wanneer u de verkoopopbrengst op de bank zet en voor de aanschaf van uw nieuwe woning weer een volledige hypotheek afsluit, dan is de rente van deze hypotheek niet aftrekbaar. Immers u heeft de overwaarde van uw oude woning niet gebruikt voor de aanschaf van uw nieuwe woning.

Niet direct aanschaffen nieuwe woning

Wel de oude woning verkocht, maar geen nieuwe woning gekocht? Bij de verkoop van uw oude woning wordt de overwaarde bepaald en benoemd in de aangifte inkomstenbelasting als eigen woning reserve. Dit houdt in dat wanneer u binnen vijf jaar na de verkoop, nog te maken krijgt met de bijleenregeling bij de aanschaf van een nieuwe woning. Een jaar wachten heeft derhalve geen zin, de termijn is vijf jaar.

Belastingtip

Bij de verkoop van een woning met een flinke overwaarde, kan het de moeite zijn eerst weer een paar jaar een huis te huren. Na vijf jaar zijn immers de nadelen van de bijleenregeling verdwenen. Na deze vijf jaar heeft u dus de overwaarde nog op uw bankrekening staan en kunt u weer opnieuw een hypotheek afsluiten, waarvan de rente volledig aftrekbaar is in uw aangifte inkomstenbelasting. De enige beperking waar u dan nog tegen aan kunt lopen is de maximum aftrek voor hypotheekrente van dertig jaar.

Maximum termijn aftrek hypotheekrente

Uw hypotheekrente kunt u maximaal voor een periode van 30 jaar aftrekken in uw aangifte inkomstenbelasting. Voor hypotheken afgesloten voor 31 december 2000, gaat deze dertigjaars periode lopen vanaf 1 januari 2001. Heeft u dus een hypotheek uit 1998 dan is de aangifte inkomstenbelasting van 2031 de laatste aangifte waarin u de hypotheekrente kunt aftrekken. Sommige mensen verhogen tussentijds hun hypotheek, deze extra verhoging krijgt dan zelf ook weer een dertigjaars termijn voor de hypotheekrenteaftrek. Uw hypotheek aflossen en weer geheel opnieuw opnemen is in dit geval geen oplossing. De eerder gedurende dertig afgetrokken rente van stel € 200.000 kunt u niet weer opnieuw benutten door een nieuwe hypotheek. Alleen een eventueel extra hypotheek bovenop de oude krijgt een nieuwe termijn van dertig jaar.

Belastingtip

Indien u een aflossingsvrije hypotheek heeft, is het goed om eens na te denken wat deze regeling voor u betekent over dertig jaar. Immers wanneer u de hypotheekrente niet meer kunt aftrekken in de belastingaangifte, heeft dit aanzienlijke gevolgen voor uw woonlasten. Denk dus vroegtijdig na over hoe u uw hypotheek denkt te kunnen aflossen.

Kosten ter verbetering en onderhoud van de eigen woning 

Een dakkapel,serre of uitbouw zijn veelvoorkomende verbeteringen aan de eigen woning. Hiervoor wordt vaak de hypotheek op het eigen huis verhoogd, omdat de hypotheekrente vele malen goedkoper is dan een persoonlijke lening. Daar de kosten nu eenmaal voor de baat uitgaan wordt eerst de hypotheek verhoogt en daarna pas de kosten voor onderhoud betaald. Een hypotheekverhoging wordt altijd extra goed bekeken door de fiscus. Neemt u immers een extra hypotheek voor de aanschaf van een auto dan is de hypotheekrente over dat gedeelte niet aftrekbaar.

Voorbeeld niet aftrekbare hypotheekrente

Ter verduidelijking van bovenstaande een voorbeeld. Stel u heeft een hypotheek van € 150.000. Deze is geheel gebruikt voor de aanschaf van uw woning (rente is dus volledig aftrekbaar). Na vijf jaar wordt besloten de keuken te vervangen, de badkamer te verbouwen en een ruimere gezinsauto aan te schaffen. Hiervoor wordt de hypotheek verhoogt met
€ 100.000, waarvan € 40.000 voor de nieuwe auto wordt gebruikt. Van de verbouwingskosten aan keuken en badkamer krijgt u verspreid over een paar maanden zo’n dertig facturen van aannemers, loodgieter en electricien. Wanneer de jaaropgave van de bank op de mat ploft ziet u dat uw hypotheeksaldo per 31 december € 250.000 bedraagt en er het afgelopen jaar € 20.000 aan hypotheekrente is betaald. Van deze rente is niet aftrekbaar (€ 40.000 / € 250.000) maal
€ 20.000.

Belastingtip

Om de hypotheekrente voor de verbouwingskosten te kunnen aftrekken, dient u dit desgewenst te kunnen aantonen middels facturen. Ook dient het ontvangen geldbedrag van de hypotheekverhoging niet eerst te zijn gebruikt voor een ander doel, want anders kunt u niet aantonen dat u uw hypotheek heeft verhoogd voor het verbeteren van uw eigen woning. Dit laatste is een veel vergeten voorwaarde van het kunnen aftrekken van de hypotheekrente. Onze tip is dan ook; open een aparte bankrekening en laat hier uw extra hypotheek op storten. Betaal vervolgens alle facturen van aannemers e.d. via deze rekening. Zo heeft u voorstaande goed en duidelijk afgescheiden van de rest van uw uitgaven. En zullen eventuele vragen van de fiscus snel en tot tevredenheid kunnen worden beantwoord.

Huurwaardeforfait; bijtelling over de woz-waarde 

In de belastingaangifte mogen eigen woningbezitters hun hypotheekrente aftrekken van het inkomen. Daartegenover staat dat een percentage van de woz waarde bijgeteld moet worden bij het inkomen. Dit percentage bedraagt in 2008 voor de meeste woningen 0,55%. Wanneer u een woning met een woz waarde van meer dan één miljoen in bezit heeft, bent u helemaal de pineut; de bijtelling bedraagt € 5.500 plus 2,35% van de waarde boven het miljoen. Het percentage dient over de WOZ waarde van uw woning te worden berekend. Hierbij dient u steeds uit te gaan van de afgegeven WOZ beschikking door uw gemeente voor het belastingjaar in kwestie.

Aftrek wegens geen of geringe eigen woningschuld

Mocht het saldo van het eigen woning fofait (bijtelling) en de hypotheekrente positief uitvallen, dan hoeft u met ingang van het belastingjaar 2005 dit positieve saldo niet meer bij uw inkomen te tellen. Het positieve saldo valt dan namelijk weg tegen de aftrek wegens geen of geringe woningschuld. Wanneer uw eigen woning forfait minus hypotheekrente per saldo leidt tot een aftrekpost dan geldt deze regeling niet voor u. Deze regeling voor aftrek wegens geen of geringe woningschuld is bekend geworden als de “regeling Hillen”.

Belastingtip

Wanneer u uw hypoteek aflost, bent u geen hypotheekrente meer verschuldigd. Voor de bijtelling van het eigen woning forfait krijgt u 100% vermindering wegens geen of geringe eigen woning schuld. Dit kan interessant zijn, maar er kleven wel een paar haken en ogen aan. Wanneer u namelijk de hypotheek aflost, zit uw eigen geld in de stenen van het huis. Wanneer u vervolgens verhuist, krijgt u te maken met de bijleenregeling. Kort gezegd betekent dit dat u verplicht de opbrengst van uw eigen woning eerst moet gebruiken voor de aanschaf van uw nieuwe woning en voor het meerdere pas recht op hypotheekrenteaftrek bestaat. Laat u dus altijd goed informeren voordat u fiscaal gaat expimenteren.